Volledige tekst tonen35 pagina's
Pagina 1
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)GUNDLINE
ALAS FROLDETA IL
199
OBSERVATIONVM
/SELECTARVM2369)
(€
OBSERVATIO X.
APOLOGIA PYTHAGORAE,
PRAESERTIM CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM,
Edvoduc.
—
È
Ccafio buius commentationis, §.1. Indicantur qui non prechare admodum de Pythagora
, exiflimarunr.. 1, Fabula de Pythagora per
+ feptem annos delitefcente $ ML. Refellótur.$.
IV.
>
De Merempfÿchoff Pythagorea quinque
s'
quaftiones proponuntur. $. V, Metempfychofin iffam proprie intelligendam effe probatur.§.
‘
VI. Adrationes que in centrarium afferripof=
funt,refpondetur, $. VIT, Ex mente Pythagore animas bominum in bruts quoque migraffe,
probatur.$.VWI, Anfententia hsc cen abfur|
dasit reticienda, poftulata quadam preiittun=
tur. §.1X. Negatina probatur ex eo, quod me=
tempfychofis nature anime non repugnet.§.X,
XI. leemex eo, quod effentia anime incognita
~ fit & obfeura, $ AM. Idem enincitur ex conditione illorum, qui buic fententie adflipulari
funt.$ XML. Sierrauit bac inre Pythagoras ;
tdci vitioverti non poffe, $. XIV. Quod per
banc
Pagina 2
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)OBSERVATIONVM
_ SELECTARVM
REM LITTERARIAM
SPECTANTIVM
TOMVS I.
- HALE MAGDEBPRGICÆ An. 1700.
© Proftat in officina Libraria Rengeriana.
Pagina 3
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CC ra
~
‘
APOLOGIA I,
:
> 199
Ä{puto. Iuftinus CONSTANTISSIMVS MARTYR
, fuit. Hoc folum leétorin eo mirare, mihique
; admirabandus fauoremtuum imperti.
Te Vi
nms ” OBSERVATIOK.
th
OLOGIA PYTHAGORAË,
ESERTIM CONTRA EPISED-:
PVM WORCESTRIENSEM,
zóvarlus.
on commentations. SI Ipdican-
2
i
tur qui non praclare.admodum de Pythagora.
arunt.S. IL: Fabula de Pythagora per,
tem annos delitefcente 1 Refellitur. §.
« De Merempfpchoft Pythagoras quinques
snaptianes proponuntér. À, NV. Metempfycho=
iftamprepric intelligendam effe prébatur si
ee
een
se we
fl, A rationes quein contrarsian afferripof-.
ant, vefpondetur, SVU. Ex mente PyrbagoMuimas bominuminbruta quoque migraffe,:
abarur.S.NIIL Anfententia bac ceu abfurdafür reiicienda, poftulataquedam premittunzur. SIX. Negarina probatur exeo, quodmetemp{ÿchofis nature anime ge
mn X,
k Lem
ex e0, quod effentia
e incognita
Sab{cura,S.KIL. Idem enincitur ex condiedllorum, qui-huic fententia adftipulari
int, $. XII. Sierrauit bacinre Pythagoras,
ádeivitioverti non pole; $. XIV. Quod per
hanc
Pagina 4
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)X. APOLootA ree, PRAESENT. |
bancfententiamimmortätiras ani
tatur oftenditur.§.XVi QuidPyibage
duxerit ad banc fententian defend |
§. XVI. Amendacii fuspicione liberatiy by
thagoras§.XVIl. ve & a fiifpicione alt
§. XVII. Quem infrein bee diffe nd |
indicutur $. ATK.
ee
br
IR Chronologica-recenfio: ne |
10
<YaRodiit anno Wiper Lond
te
|
virorumque illuftr
yy) qu: eodem, quo Samius Sefer,
SARE tempore-vixerunt; Anglican»
a ae
a dodiehimo WorceftrienfiumPralile onferipta. Hunc vtaccuratiusmihiperluftrare liceret, vehementer quidem
“a ab
fed nec libriiftiusmihi copia faéta eft
infuper idiomate. {criptus eft, cuins,pall
forte
in Germania fant periti: ade oquecontentum meefle oportuit recenfione huiust
peris; quam inftituit vir clariffimus eco
Bernhardi dens. les vouuelles delaRepublique»
des lettres menfe Decembr, 4.1609, Artic, Hp.
#47: (eqq. Ex ea autem intellexi dogtifimun -
prz{ulemin Epiftola ad Bentleiam open
ic addita,inter alia hoc agere,-vt Pythago
rain, fapientiz, modeftia,ceterarum: a
tutum,quz in Philofophum cadere“s
Pagina 5
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)nn ee
—
.
—_
_
Ds
fd
, CONTRAEPISCOPVM WORCESTRIENSEM, 201
’ nomineadeo celebratum, ceu hominem im-:
| Poftorem&abfurdisfimis ineptisfimisque o-.
‚ Pinionibus faorum animosimbuentem, no-,
‚ bisfifteret,
ke
ae
M$ IL Nectamen primus fuit Worceftri-,
; enfisAntiftes,qui de Pythagoræ
& vita
& do-
_ &rina:minus præclare fentiret, aut eius dicta.
&faGaih malam interpretaretur-partem.….
. Ipfe Kenophonin iis, quæ ad ÆfcMinero So-,
; Cfatichmfcripfit, fapientiam huius philofo1; phixextollens ficloquitur : "Aryderss yæeuñlS roav.s, vas weSaydes regards oda
| ddamarunt ( Plato & Ariftippus) Ægyptummon1, Profamque Pythagorafapientiam,apud ‘Theo: doretum 4.11; Grecarum. Affert.. Monftrofam:
| @ius /apienciam vocat, finedubio ob dogmata
fi rien Pythagorea a'receptis.opinionibus;
iffentientia. Pythagoram yónra x rege
u”
.
Nx
N+ h
8gyov: fuifle; Timon Phliafius afferwut, vts
1 atétofeft-Plutarchus
num. „ Apudhunc.
Pagina 6
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)mmum boenomine (Johannis) su:
porius Pytbagoram & Saturnum:
quorum:viramıes u
la
delettarus. ap.
Pythagor. za “ep gate Sie 4
foldo
de Linz u, immutat. cap. XI,p.54. Co
ringio
de Hermes. Med. cap.
XI. p. 108. cap.
p- 166. it. Orat. 11. delaudibus Ariftotelis, I:
demque Dionyf. Petauio Raz. 7:
ee
crimine fafpectus eft: Kn
auttores Schiltero Ze. §, XI.
x
$: MI. Sedvideamussguibus.de:
wai induétus do&tisfimu
fis Epifcopustam feuere de P
nunciet. Intermiracula, pates
umma
lofopho referunt Iamblichus & Port
hoc quoque eft,guodadinferos.
dieritque feptenmo elapfo.
Ho,
fis Epifcopus eo interpretatu
goras ambitionis oeftro pe (
quodam mt me nae
delituerit, nemine nifissh
’ conftio: que cibum potu
fiti periret, fabminiftrare
hunc in finem,
vt fuis perf
diffe ad inferos,aut rg a
Een win raptum nunc ¢demum
Pagina 7
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)pee En
CONTRA EBISCOPVM WÖRCESTRIENSEM. 203
mile en de Guilielmo Poftelloin.
primoharum obferuationum tomo obferua- -
wimus. Certehac fiita fe haberent a fraude:
_atqueimpoftura Pythagoras non poffet abfolui. : Infummi autemhypocritzidem me-.,
rito abiret exemplum: quippe quiineoto-.
tuseffe viderivolebat, vt faam aliorumques,
vitam moresquead virtutem ac honeftatem
componeret ,
& ambitione tamen €o-,
ma
| vsque feabripi palus effet, vt turpisfif@-
-
disfimaqueimpoftura fedum fane vitiisque
confpurcatum animum proderet;facileques
intelligebat, fi tandem fraus detegeretur, æ-
— ternum fefamz fuzinufturum dedecus.
$.IV. Sed vellé fane vt firmioti fundamento
is coniecturas füas dodtisfimus Auétor fü-,
enim an vnquamPytha- —
. perftruxiffet.Primo
di, dubitari posfit.,
quid fecerit
zoras eiusmo
& eiusdem farine
Certe Porphyrii,lamblichi
non eft ftandum.
hiciis
. feriptorum teftimon
ur Auêtor eos infigni Chriftianorums
lagrantes ad imminuendam miraculon a Chrifto & Apoftolis patratorumglo-.
ri
ora
e fatato
ag
eiusqu
de Pyth
fimilia
at.
“sa . Imo finxifle, en
Quis ergo
quendam
fimile quid de Pythagora. «
ntiam, ecg jot Sten 5
m
0 À
nonineam ingrediatur fencommentos elle,
À
Chrifti glori-.
cum aliis quoPræfertim
Pagina 8
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)que Chriftianz religionis
haud infrequens fuer
if
fürgenti opponere quideld
aut abaliis fint refuscitati, vti proli
nes a
„UI contra Celfum,
uoque
obteruat Petrus Daniel Huet
ds Alneranis Gb, IL € „XIX, $. V .Deinde efto: abdidiffe
fe Py
en
|
tim id fecitambitionepe abn ad
:
& ibi per feptam annos
de
liis faciendum? Nonne potuer
fz eum permouere,verbe
fubduceret
& folitudine
de
blichus refert eum
fügeret politica
AS
patriam
Se
Ke Léon & in Iral ma
pn
atria
a
reputans, que
Bie caufa ad f
4 ae eh
sie, vid. Lud
umfaE
Pagina 9
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRAEPISCOPVM WORCESTRIENSEM, 205
“ion, Antiq. Lib. X. cap. LXVII, Potuit ergo &
. fubindealiorum infidiis peti, vt ad has euitandas neceffe ei fueritconfpeétui hominum
-tantisper fe fubtrahere & latebras quærere
»,
Atquenifime omnia fallunt, totius fabulæ
Jhaceftorigo atque feries. Subtraxit ‚(ficoneéturis indulgere licet, licet autem, vti cree
do, omninoinre dubia atque obfcura )ifes
stantisper Pythagoras hominum confpeétui
„fuefolitudinis amore, fine metu infidiarum,
fiuealia quacunque, honefta tamen, caufa.
-adduétus. Difcipuli autem eius, veleorum
etiam fucceffores,vtiad quiduis credendum
ahisque perfuadendum proni admodum_s
untmortalium animi, cum nullam occafio-
‘honorem magiftri augendi pretermitterent, facile
fe induci
pafli funt, vt exiftima-„rent reconditam quandam difceflus hu- -
dus fuiffe caufam. Poftquam autem femel
viaaperta eft eiusmodi figmentis, difficile eft
“Mflatueremodum.
Porphyrius autem cete-
_rigue Chriftiani nominishoftes cum vide- _
rentjremiftam egregie ad caufam Ethnici-
_{mi agendam facere, mendacio addiderunt
_colophonem & eaftrenue prodiderunt, quz ~
i hodieinfummam maximi philofophi igno- .
,See arvertuntur.
a
Br. V. Alterum quod Pythagoræ ob
ficit. Worceftrienfis Preful., eft do&tina ia famofisfima de
~
metempfychofi,
Pagina 10
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)206 Oss. X. APOLOGIAPYTHAG|
gadere vt rite pronünciariq
tuor hic nobis capitibus p
dum: 1) anmetempfÿcho in prop
Etam Pythagoras Mr
à22}
etiam
in metempiychofeos voc
tatem, vtanimas hominumin!
um in homines migrare doceret, an verôi
lumin homines hominum animas migr
autumauerit {3) an metempfycho
doétrinainepta, abfurda&a ra
liena fichabenda? & denique4)
plycholis doétrinz de immortalit
vtz Worceftrienfis Praful autumat ;
tro aduerfetur? 5) Quibuse
- todemum|oco addi quettiopost
- mum cau Pythagoramiad mete!
ftatuendam induxerint ¢
mi
el
$ VI. Nimirum breuisfifna
dendum Pythagoram& abfurda
liciebantur amolienda,iy one:
- fidicerent dogma hocce Pyt
pieam proprieeffe iet
Coup Pdrsner os.
Nimi
puris voluptatibus delectetur,
fe gerere ac fiin porcum ex
raflet, viderique animum
fe: Sic
& fiquis inuidiala
ot
multoeile meliorem eodemque a
locoeffe,ac fiin De me I
Pagina 11
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM.207
effet deuoluta ; & ficporro. Atquehocaut
fimilequidlepido hocce commento fibi voluiffePythagoram. Nec defunt iisrationes,
quibus fententiam fuam ftabiliant. Primo
enim afapientia tanti viri prorfus abhorrere
tam abfurdi dogmatis affertionem putant >.
| Deinde, non infrequens fuiffePythagoræ ex: iftimant fubeiusmodi fymbolis dogmata fua
| Occultare, Sed fallantur hi magnopere,o‚ftenfumqueiampridem efta do isfimis vi. ts Pythagoricam animarum transmigratio‚ nemefle intelligendam proprie. Extat Am-
; brofü RhodiiDialogus de cransmigratione a-
‚nimar m Pythagorica. Haffnie 1635. editus, ins
quo id euincit luculenter, vt'nunc Paganini
entii, Jacobi Carpentarii, alioramques
erecommentationestaceam. Etenim,
aliasrationes prztermittam,conftat,
runtque diferte Herodotus, Diodorus ©
rphyrius,aliique, accepiffePythafententiam ab Aegyptiis, Iam
yptios proprie hanc animorum_s
tionem intellex
iffe
apud
,
omnes
eft extra controuerfiam.* “Accedit
ique gentes quamplurimæ fane, ct |
De hac fenténtia maxime péroriufa fit acdiffeminata,
in quas aut ab
ra ipfo,aut ab gyptiis hocce dogma
n eft, itidem proprie fic di€tam ueTéfu=
Pagina 12
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)208 Oss. X, APOLOGIA PYTHAG. PRABSERT. |
zem)öxwew admiferint, .Necapud.
res quidoétrinam Pythagorælitteraru
numentis conferuarunt, aut eius que
{cipulos, vllum hacde re occurrit veftigmm
quod wera@rginds hoc intellexerit, aes, ¢
-
trariumex ommbuselucet, 9-5.
u. 1
("Val Rationes autem quibus.contrari
um enincere«nonnulli, allaborant., nul
plane funtmomenti, Namquead.illud q
-attinety, quod dicunt «a fapientia tanti in
tam abfardi dogmatis affertionem
horrere, fupponunt, quod nondi
tumeft, tam abfürdum hocce dogma
rx
-qui illud defendit, fapientis viri taeri n:
nequeat,
Difpiciemus.hac dere.
_Præterea fi fapientis titulo ftatim
eft, qui usreupiyoow ftatuit,,
gnus erit Plato, cuius tamené
nesadmirantur. De eo lane
Plato de animorum eternitate.nd
idem quod Pythagoras, fedot
diffé ferturlib. I, Lufe.:
doétrinam Plato Lid.
afferit per iftam BAHT
é
cknouam an.
bus accedere formam. ,,Hinc & Diogene
Laértius in vita eius dicit ex Plator
me
continuata illa atque iterata transmigra
ne ray Abu modawera reve.PTE
Ta, animam multisfuper
Pagina 13
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)2 ~ CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM. 209
er zus lib, XV. Dipnof: cap, VII, Arnobius lib,
A. contra gent,p.sq. Hieronymus tom.1. Apel,
c@duerfus Ruff.c. X. Ceterum Pythagoram_s'
ifm bolico docendi genere vfum effe conftat,
teftaturque præter Porphyrium Iamblichus —
itidem ab Aegyptiis eum hocaccepifle’: vre- |
sbatur, inquit, modo fymbolico in tradendis dou
Arinisfuis, planefimili ei, quo in Aegypto ipfe fuit
_
veruditu, lib eV. Sedquidinde? Ergo &
i postsu/vywois alterius doctrine forte morasles fuit fymbolúm? Itane per dialeéticorum
: {citacolligere licet ? Poteft fane aliquis in-
; terdum fymbolis certis vti, vt tamen non»
: omnia quz profert,pro fymbolis aliarumque
‚ & latentiorum quidem rerum involucris at
‚ quetegumentis finthabenda, Aft, inquis,
. cum fymbolico docendi genere vfüs fit Py-
| thagoras, quicertuseffe poflum metempfy-
_
_chofin iftam etiam cuu@cAmerss non conti- :
nere? Difcrimen manifeftum eft: Symbola
faa Pythagorasita proferebat, vt ea fymbola
effe indigitaret, hanc doétrinam non item».
Namque de fymbolis fuis propagandis parum follicitus erat, modo difcipuli rem fub
iislatitantem tenerent:aftdogmademigrationeanimarum ipfe
ad Græcos & fic porro
ad alias gentes propagauit. Pawsray,inquit,
Porphyrius, meoros ess sav Mada va ddypara xouicy saure mudayögag., med za
Pagina 14
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)210 Oss. X. APOLOGIA PYTHAG, PRAESERT,
zov sv adcvaroveivy trav un, bra perd,
BáMscav sis ada yevy Coiav: Videtur primus |
omnium Pythagoras bac dogmata in Graciam in
tuliffe, primo quod animafit immortalis : deindes
quod diuerfa animantium genera fubeat,
fuperuacaneum eric plura addere.
&
§. VIIL Nullum ergo in mêtaphorica ur
zegbuywosws explicatione prefidiumdefer
|
foresPythagorzinueniunt. Sed cum exafari vtcunque Pythagoras poffit, fi hominum
animas in alios homines transmigrare docuit, minime autem, fi & in brutorum corpora eas deuoluiaiferuit, òperz pretium fuert,
paucishanc in rem inquirere. _Equidem fi
ad ea attendimus qua
de feipfo narrat Py
thagoras quod in Aetalide primum anima —
fua hofpitata fuerit , tum vero in Euphor —
bum, ex Euphorbo in Hermotimum, ex hot
“in Pyrrhum Delium Pifcatorem, & tum demum in Pythagoram commigrauerit, taciles
in eam ingredi quis poffet fententiam, priorem fententiamPythagorz fuiffe propriani»
Homiaum enim tantrum , neutiquam autem
brutorum in ifta ferie mentio inücitur, $
meminiffe oportet exPythagoræ
& Aegyptiorum.mente proborum hominum 'hanc de
mum effefelicitatem, vt in aliorum hom
num corporaillorum animz transfundantuh
improborum autem animas in brutorums
x
cote
Pagina 15
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPYM WORCESTRIENSEM, AIT
corporamigrare, . Preterea A
til,a quis
bus Pychagoram hanc dotttines haute.
fupra diximus, brucahinc non excludebant,
Ita enim diferte illorü fententiam exprimit
Herodotus: Primi quogacfuerunt Aegyptiigqui
dicerent animam bominis effe immortalem.
Sie»
\
nie corpus intevivet, eam in animal aliud quod gignereturcommigvare, ac poflquamomnia © ter»
veftria, © maritima & acria effet peruagata.,
randem veuerriin bumanum corpus. Atquefunt
ex Gracis qui bene doëlrinam tanquam faam proe
pofBerant, ali primum, alii poftea, quorum licet
{ciam nomina, prodere bic tamen nolo. dib.1l, e.n3,
Additidem Herodotus, circuienm hase (ors=
erésAnci) ab animaferiintra tria annorum mila
tia. Credebant porro Aepyptii fanctorum animasdefcendere in animalia fandta, reproborum autem in reproba & abominanda, ve=
lat in crocodilos, afinos , hippopotamos, pis _
fces, vti de Typhone & Ocho narrant ‚pro
merito vniuscuiusque. vid, Kircherus in_s
Spbinge Myflagogade Mamiis part. I. cap. I. &.
Hermannus Witfius in degyptiacis hb. I, tap.
iV. Videtur itaque, ni fallor, fententiaAe-.
ptioruma fententia Pythagorz in eo dif.
Erres quod ili ftatuebant omnium homie
num animas in brutorum corpora migrate, &
cum fatalem tirculum trium-millium annoe
rumrabfoluerunt, tum.demumredire in core.
Pagina 16
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)212 Otis.
X. APOLOGIA PYTHAG. PRAESERT.
pora hominum: hic autem eiusque difcıpuli,
‘ ni fallor, exiftimarunt, quorundam hominum animas fine medio in alios homines, a-.
liorum autem in brutorum corpora migrare: |
in
eo autem conueniebant, quod brutorum
- corpora hinc non excluderent. Et de Pytha- |
gora quidem hoc conftat etiam ex Porphyri
teftimonio fupra allato.
Dicit enim eum»
primum in Grzciam intuliffehzc dogmata,
primo quod anima fit immortalis, dra psteBéMscar eis ada yévn (ev, deinde quod di
wverfagenera animantium[ubeat. CeterumHerodotus dicit, quosdam ex .Gracis banc de
. &rinam tanquam[uampropofuiffe, Cum tamen>
eam ab Aegyptiisaccepiflent. , Quibusver-
- bis, iudice lo. Scheffero de War. & Conjtitut,
Philofopb. Italica cap. V.p.12. PherecydemPythagoræ preceptorem,& ipfüm quoque Pythagoram pungit. Ecce! er zo plagii crimen
Pythagorz obiectum! Sed dubita an hac in
- re Herodoto fides fit habenda, Et fanefi
Pherecydes eiusmodi quid apud Graces
iam docuit, non video fane qui Pythagoras
a fe demum hanc fententiam inuentam elle
gloriari potuerit. Accedit, quod obfcurum
adhuc fit atque incertum, anPythagoram his
verbisinnuatHerodotus, Quicquid huis
fit,in brutorum quoque corpora ex fententia
Pythagorz animas migrare, teftis mon
Pagina 17
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISOPVM WORCESTRIENSEM. 213
eft Lactantius; Pythagoras, inquit, zranfıre
animas in nona corpora difputauit, Jed inepte,
quod ex bominibus in pecudes, & expecudibus ins
homines, & fe ipfum ex Euphorbo effe reparatum.
lib. VII. de premiis diu.cap.X XIII. add. idem Lb.
ALI. de Falf, Sap. Cap. XVIII. Quodfi
ex difcipulorum placitis indicandumeft de mente
fententiaque magiftri ; nouis adhuc argumentis ftabiliri hac fententia poteft. Empedocles namque Pythagorzús apud Diog.
Laértium ita de fe ipfo pronunciat :
Hoy yag war eye yevóuav uiedorender.
Gduvog + claves 75 % && adds EuTugog
indus.
|
ù
Nam (memini) fucram quondam puer at=
que puella,
Plantaque & ignitus pifcis pernixque volucris,
.
§. IX. Satis, vt opinor, candide cumPræfule Worceftrienfi agimus,
iis dum nos nuda uimus prefidiis,quibus alii quam maxime
ad defendendum Pythagoram innituntur_.
Nunc ergo iftud quaritur,an hac metempfychofis,qguam hunc in modum Pythagoras af.
feruit, abfurda fit, & viro fapiente indigna.,
Quz res vt rite definiatur, poftulata quædam pramittam: primum illud eft, nihil dicendum effe abfurdum,nifiquod rationitam
euidenter repugnat, vt quilibet homo vel me
Pagina 18
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)X. APOLOGIA PYTHAG, PRAESERT.
diocri ingenio pollens,ftatim ac cogitationes
fuas ad ıllud confiderandung confert, errorem ac falfiratem deprehendat, ” Secundum |
hoc eft,derebus quarum natura recondita eft
& abftrufa, vt aut plane non, aut difficulter_
cognofti queant,
fi quis fententiam fingula:
rem foueat, eam abfurdam dict non poffes,
> quamdiu non clara & diftinéta rerum ifta:
rum deturcognitio. Tertiumhoc eft, feri
non poffe, vt fententia vere abfurda plu
_ num virorum mediacri faltem ingenio
- pollentium & ratione fua vtcunque vtentium applaufüm promereatur : quartum de: |
nique hoc eft, poffe aliquem virum fapientem eff, licet in quibusdam a veritate aber |
vet.
.
|
"€. X. Hzcpoñtulatanontantum æqua,,
fed & tam manifefta effe pute, vt nemini te: |
mere de illorum veritate dubium fuboriri
_poffit. Quod fiautem alicui fuboriatur,
ad |
lud tollendum & veritatemhorum afferto- |
. yumluculentius demonftrandam promtum |
me paratumque effe profiteor, Proinde, mil
fis ambagibus, ad illud quod nobis demon-. "ftrandum eft, nde eliciendum, me canfero.
Prima itaque nulla modorationi repugnare |
affero, vt anima de corpore in corpus mgr,
__nedum vt tam euidenter repugner, ve quilivel mediocri ingenio præditus hac ftzum
Pagina 19
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WOTCESTRIENSEM, 213
tim intelligere atque animaduertere queat,
Subftribere huic afferto recufas ? agedum.s
confidera naturam animæ,confidera
metém- .
pfychofin & demôftra natura anithe per metempfychofin deftrui atque euerti, & viétas
dabo manus, Quod fifacere nequis, fatearis
fane necefleerit, animarum metempfycho~
finrationi non repugnare. Sed propius ad .
remaccedamus.
Animam effe fubftantiam
intelligendi, volendi aliisque facultatibus
preditam,apud amnesin confefföeft. Ma- _
terialis autem
fit an immaterialis, nobis quidem nunc tantisper perinde eft: nec enim_s
philofophi ineofatis conueniunt. Permetempfychofin autem primo afferitur, quod 4nina exiftat ante corpus. Hoc fi ablurdum putas, oftende rationem,cur anima exiftere antecorpusnequeat. Tu credisanimam poft
hominis mortem. finecorpore exiftere pof=
fe: cedo. ergorationem cur etiam ante hoMinis generationé fola exifterenequeat,
aut
oftende caufam diuerfitatis. Anima, inquis ,
tama Deo creatur, cum hamo generatur,aut
pertraducem propagatur, ergo ante hominis
generationem non exiftit.
Sed ponis aliquid quod non eft euitum, Ego fi diuiharum litterarum tantisper feponamus auritatem, inuertere
hoc argumentum, poffam: anima exiftit ante corpus,ergo nec tum
«eatur, cum homo generatur, nec per traduO4
Pagina 20
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)216 Ons.X. APOLOGIA PYTHAG. PRAESERT.
cem producitur. Quid autem obftat, quo
minus Deus omnes animas fimul vno eodemque tempore vti angelos creauerit,
quod recentiores Platonici afferunt? Non dicohzc itafe habere: hzc enim alia quzftio
eft: fed faitem affero in his omnibus nihil
quod rationi repugnet, inueniri.
6. XI. Sed pergimus. Per metempfychofin
porro afferitur, quod anima poft carporis de
frructionem fit fuperftes & quod corpori alis iusgatur, Hoccine abfurdum cenfes? cedo rurfus rationem, Animam poft corpus fuperftitemefle, ipfemet afferis, . Hoc ergo non
eft abfurdum.
Concedo, inquis: aft hoc
abfurdurn, quod iterum alteri cor pori iungatur:
fed dabis veniam quod nihil fine ratione credam, Enimuero fi femel.a Deo anima corporiiungi potuit „cur non & altera, & tertia,
& quarta vice. Nullam video quz obftet,
rationem. Quod enim femel a Deo fieri
poteft, id fæpius poteft. Forte vnaquzque
anima peculiare fuum requirit corpus? Aft
probandum hoc eft, non faltem fimpliciter
afferendum. Atque hac cum facillime procedant de corporibus humanis, nunc nullam
caufam video, cur non & de corporibus brutorumconcediqueat. Precipuum qued ob-
“flat dubium,
hoc eft: anima hominis intel
tectu &voluntate pradita eft: fi ergo in bruta
Pagina 21
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM. 217
ta migraret,fequeretur
aut iftud brutum cum.
uoque ratione praditum efle, aut animam
facultates fuas præcipuas amittere, Vtrumqueautem abfurdum videtur. Sed videtur:
res falua eft. Certe brutis rationem tribuit
Pythagoras, tribueruut & Stoici, & alii pra
ftantisfimi philofophi. Nec ex modernis defant, qui cognitionem brutorum a cognitione hominum,non fpecie,
fed gradu differ-.
revolunt. Quicquid huius fit : lubentes fatemur, longe imperfeCtiorem effe brutorum
cognitionem ,quam hominjs: fed hoc nom.
obitat, quo minus anima , quzolim in homie
ne fuit, iungi corpori bruti queat. Namque —
hocipfo dum corpori brutorum iungitur, fimul impeditur,quo minus operationes & fa+
cultates fuas eo modo exerere queat, quo |
easexerit, cum corporihominis ıundta eft, .
Quo ipfo etiam patet, quid ad alterum mem
brum, quod ceu abfurdum obiiciebatur,
ree
fpondendum fit. Anima fane corpori bryti iunéta anima manet, fuas facultates retinet, fed eas exercere nequit. Eodem modo
hic fe res habet,ac fi homo ad perpetuum in»
cludatur carceri, vbi necaurium nec oculo»
rum aliquis vfus illiconceditur, Licet enim
&iusmodi homo nec videat nec audiat quicquam, inde tamen non eft colligendum,
eum nec oculos habere nec aures, aut viden-
Pagina 22
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)as Ons. X, APOLOGTA PYTHAG, BRAESERT.
di pariter ac audiendi facultate effe priua
tum. Aft,inquis, contra hominis dignitatem eft , fi anima eius in brutorum corpora
migret. Refpondeo : forte aliam hominis
dignitatem tibi imaginaris , quam qua revera gaudet : forte & maiorem credis effe
diftantiam inter naturam bruti & hominis,
quamquzreuera eft. Sed meminiffe quo:
que te oportet ,ex mente Pythagoræ atquê
Platonis in poenam deliétorum a fe perpetratorum animas hominum fubire corpora bru«
toram. Quod enim Aegyptii
de animarum
reuolutione dacebant, id altioris eft indagi
nis,& alibi accuratius excuti meretur. lam
vere fi quis magnorum criminum reus in
carcerem effet coniiciendus,
& is vera multis
verbis canqueri vellet carcerem iftum (uz
quam gesfiflet, perfanz minus conuenientem efle,cum tamen per crimina fia omnis
bus digniratibus excidiffet , fummamques
contraxiffet infamiam , nanne is rift atque
cachinnis ab omnibus exciperetur?
Pari profe@o ratiane fe gerunt,qui hominis dignita. ti-hanc migrationem repugnare cJamitant,
non cogitantes hominem fceleribus variisque prauarum cupiditatum generibus fe
polluendo,omni dignitate füa excidere,
fe
que ipfüm infrabrutorum conditianem pros
cere,
Pagina 23
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM. 216
- §. XII. Nouo nunc contra te:infurgo argumento, & metempfychofin abfurdam non
effe,inde euinco , quad quicquid fere de animaafleritur, dubium eft, incertum, obfcurum, Vis rationem? Subftantiæ omnes hominibus ignötz fünt. Magna hac eft veri<
tas. Vtinam omnes illam caperent. Deducemus tamen eam alibi. Corpus hominis
adfpice vides accidentia,ftaturam,magnitu~
dinem „pattium difpofitionem , colorem.s,
motuth &c. Quicquid vides, quiequid cas
noftis,accidentia fant. Subftantiam ipfam |
5 te aut vifu aut inrellectu:affequi putas;
erras; hzc mihi zque ac tibi ignota eft, lam
verofi in rebus , quas fenfibus vfurpare licet,
hoe ita fe habet, multa magis fane in rebus
quz fenfus omnes fugiunt,
hac procedet.s.
Sane quidem ad animamnoftram quad ate
tinet, quod intelligat , velit, &c. experientia
‘amnes dacet. Sed praterea nihil de anima
ftimus, Accidentia quédam & operationes
animz nobis cognitz (unt; quid anima ipfa
fit,nema mortalium expedire poteft, Inhif ce itaque omnibus vr furmma eft temeritas
-& ftultitia fuas de evusmodi
rebus opiniones
‘pro demonftraticnibus venditare : ita non
minor eft ftultitia temeritasque aliorum fta-
“tim opiniones vt abfurdas reiicere, .Pone
duos cœcos de colore iudicantes: & fi vous
Pagina 24
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)320 Oss, X. APOLOGIA PYTHAG: PRAESERT.
nigrum prorubro, alter autem pro viridi aut
cœruleo venditaret’, vnusque alterius fententiam pro abfurda reputare vellet, quem
is,putas,adftantium concitaturus effet rıfüm?
Eodem fane modo fe res habet in omnibus
fubftantiis rerum diiudicandis. Ergo concludo, cum naturaanimz eiusque fubftantia faltem fi rationis duétum fequamur,ab{condita nobis fit atque obfcura,non magis
Ariftotelici fententiam Pythagorzorum ceu
abfurdam, hoc eft natura animz manifefto
& euidenter repugnantem reiicere poffunt:
quam Pythagorzi fententiam Ariftotelicorum. Accedit,quod ftatus animz ante coniunétionem cum corpore, & poft fuam a cor
. pore feparationem omnes zque lateat
fi rure
{us diuinarum lıtterarum tantisper feponamus auctoritatem. Quis ergo alterius hac
dere fententiam ceu ineptam aut abfurdam
reiicere poterit, qui fuam,fi omnes rationes probe circumfpexerit, profiteri ignorantiam necefle habet?
. §. XIII. Scio equidem , quanti facienda
fint
in philofophicis argumenta ab aliorum
exemplis petita. Lubens quoque fateor,
eum rationem omnem eiurafle mihi videri,
qui ideo fententiam aliquam veram exiftimauerit, quod multis, iisque forte fapien
tisfimis aut doétisfimis viris fit recepta. Nul.
Pagina 25
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIEN SEM, 221
lus enim mortalium hoc priuilegio , quod _
non errare poflit, gaudet: imo facilius error
plurimos defenfores & affeclas etiam inter
fapientisfimos inuenit , quam ipfa veritas,
Nihilofecius & hoc apud omnes, falrem x
quos rerum exiftimatores in confeffo pofi«
tum effe puto,fieri non pofle,vt multi viri doétirem abfurdam & vere quidem abfurdam
conftanter pro vera reputent. Abfurdum .
autem, vtifupra demonftraui,hoc voco,quod
rationi tam manifefto repuguat,vt fi quis vel
mediocri ingenio pollens fententiam iftam
cum re ipfa conferat, ftatim illam huic ree
pugnare deprehendat. In metempfychofi
itaque cum ita fe res habeat, vt illa a plurimis
lisque fapientisfimis& diuerfarum præterea
fectarum viris, imo integris fane gentibus,
longo admodum temporis {patio fit afferta,
concludo inde hanc fententiam neutiquam
pro abfurda effe habendam. Enimuero ff
naturz animz human metempfychofis ifta_
tam aperte repugnaret , vt Quilibet medio~
cri faltem ingenio pollens hoc deprehendere
poffet,quis crederet Pythagoram , Plaranem,
tot eruditos inter Ægyptios atque ipfos E- |
brzos viros hoc non perfpicere potuiffe ? Nzt
neceffe
eft hos omnes pro fungis aliquis habeat, aut illud etiam quod demonftrare fuf=:
cepimus, concedat.
Pagina 26
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)222 Oss, X, APOLOGIA
PYTHAG, PRAESERT. -
. $. XIV. Regeris : concedo, quod non fit
abfurda,aft negari tamen nequit,quod fit ere
ronea. Nullahacdere inter. nos eft conttonerfia. Pythagorz autem , fi vel maxime pro .
erronea habeatur,hoc fraudi effe nequit. Primo namque eft equidem hzc fententia erronea,fed ex ratione
hoc probari nequit, Vtrumque énim ex hactenus diétis conftat,&
‘quod hac fententia pro abfurda non fit ha
benda
„& quod ex ratione demonftrari nequeat, eam effe falfam. . Ex fcriptura hoc
probari poffe fateor: fed nemo puto philofopho Ethnico vitio vertet ‚tquod fcripturz
facrz confentanea non doceat: Præterea tae
men {i& ex tatione demonftrari posfit hanc
fententiam efle erroneam, glorie tamen &
exiftimationi Samii Senis parum inde decederet.- Namque etrarehumanum eft: & nee
mo mortalium, quantumuis fapiens & eruditus vnquam vixit, qui omnis erroris fuerit
expers. Autergo concedendum eft, nullum
vnquam inter homines extitiffe fapientem,
eum nemo extiterit, qui non in quibusdam
errarit, aut fatendum etiam Pythagoram fe
pientis yiri nomen tueri pofle,licet vel maxi
me hac in re a veritateaberrauerit,
§. XV. Ad quartum nunc acceditmus nefire difquifitionis caput ‚füpra itidem proe
pofitum. Exiftimat enim. Worcefteients
Pagina 27
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM, 22$
Preful,fi reête mentem eius retulit Jacobus
Bernhardi,metemp{ychofin Pythagorzam &
dorine Chriftianorum de refürreétiones
mortuorum,& immortalitati quoque anima
rum e diametro aduerfari. De priori facile
hoc concefferim, Etenim fi vna anima plu»
ribus corporibus iungitur,fequitur aut vnum
ex ipfis corporibus tantum refurrecturum, ©
quo cum anima iterùm vniatur, aut reliqua
corpota fi refurgunt,
fine anima fore. Quodfiquis afferat, que etiam nonnullorum eft
fententia diuinis tamen fitteris vt ego puto
tepugnans, non idem corpus, quod dum vixithomo, animz coniunétum fuit,fed aliud
quodcunque in refurreêtiohe cum anima vniendum ‚conciliari forte vtcunque etiam
mortuorum refurrectio cum metempfychofi
poffit. Sed quicquid huius fit,nonrepugna- _
mus, fed fatemur, confiftere metempfychofin cum refurreétione mortuorùm non pofle:
aft quod Pythagorz hoc vitio verti queat,
non video. Ethnicus fuit, non Chriftianus, _
adeoque quod ftatuerit,quæ Chriftianorum
feitis]aduerfantur , in eo minime eft repreheridendus. Quod vero idem epifcopus
aflerit, metempfychofin Pythagorzam ımmortalitatem quoque animorum deftruere,
id me capere non poffe lubens profiteor, -
Certe diflentiunt bic omnesantigul, qui vel
u
Pagina 28
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)224 Ons. X. APOLOGIA PYTHAG. PRAESERT.
hanc ob caufam, vt animz immortalitatem
. affereret,doétrinam de metempfychofi a Py- |
thagora receptam defenfamque fuiffe, in- |
__nuunt, faltem inter przcipua philofophiz
Pythagoricz capita dogma de animz immortalitate,referunt. Pythagoras , inquit Ce
cero, difcipulus Pherecydis opinionem de immortalitate animarum maxime confirméuit. lib.I. Tee
feul. Ex quo hoc repetit Laétantius :- Pyche |
. goras eiusque praceptor Pherecydes fuerunt,ques
Cicero tradit primo de eternitate animarum die
oxtaffe. lib. VIL, deprem. Diu,c. VIII, Et alibi
Pythagorici & Stoici non nafci animas ,fed infi«
_nwari potins in corpora& de aliis in alia migrare
- dixerunt: non putarunt aliterfieri peffe,vt füperfint anime poft corpora, wifi videantur fuiffe ax
te corpora lib. III. de Falfa Sap, Cap. XV EE,
Diferte innuit,vt animorum immortalitatem
affererent,induétos eos fuiffe ‚ad illaruman‚te corpora agovragéw ftatuendam. Sic &
Diogenes Laërtius inter przcipua Pythagoe.
re dogmata hocrefert, vo sv Oeóvior
varov partem animaprudentie capacem (h,e.ahi_ mam rationalem) effe immortalem, cetera une
mortalia. Et Plutarchus: Pythagoras fcilivet
dixit ratione preditam partem non interire : eff
animam quippe non Deum , fed opificium aterm
Dei: brutam effe obnoxiam interitui. de Placit.
PhiloflibäV.c FU, Et fang quod illi quimeseme
Pagina 29
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM, 225
nn
nn
empiychofin ftataunt, non point; non anirum immortalitatem admittere,per fe pate. Et.indé confirmari poteft, quod Ægydum: dogma metempfychofeos excount, pro;inuentoribus etiam fententiz
de animarum immortalitate habitifint. Hinc
‘Herodotus: Aegyptiiprimi fuerunt, quidixerunt, ws avSeaims uxt atavates Est,
imam hominis effe immortaiem; loc. fupra cit.
quid opus afferrein re non incerta nec.
lubia,argumentanon neceflaria. Id faltem
ddimas,rationem,qua fententiam faam ftavidetur Worceftrienfis, tam infirmam
¢, vt fe ipfum refutare videatur. Si,inquit,
vin bomines aque ac bruta migrat, fequitur
Hintercedere diferimeninter animas bruto-
EEShominum: ac quemadmodum ille intereGmbortalesfunt,ita has quoque interituie/fe
moxie,
Miratusfäne fum atque obftupui,
U
legi: nec. enim, putaui fieri poffe, vt
ore tam aperte:in leges tatiocinandi
scare pollet.
HONE
Nämquein hac ratiocinas
n- matque, fequelam omnes defideant, -: Cur enim non inuerti, poffit argus
neu muß inter. animas brutorum ac bominum
WR m intercedit dliférimen, ergo immortales ea
brutorum,vt hominum anime fantim
‚Et ita quoque iuxta Pythagoras
mi darchadendam erat, quippe de qua
atis
Pagina 30
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)Q
SERT
Gaisconfena ao!
deuoluis quite
rum aut etiam hom
les?) À a
hac
‚&ocu
ftia, vt nefapiei
digi i
Googh C
Pagina 31
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)\ _ CONTRAEPISCOPVM WORCESTRIENSEM, 227
hauftam apud Græcos diffeminauerit
>;
mide quo patto Pythagoras aut eius inuennem fibiafferere,
aut ex ea gloriam capta-
Potuerir, non video. au autem ex Hew
hic opponipoffet, ad id iam fupra as
refponfumef.
We
XVI. ‘Aft mendaciis tamen & figmen“En puerilibus hanc fententiam
fülire'agereffus eftPythag oras, Dixit e+
alidaanimam in Hermotimum, hurrhum;Pyrrhi in Pythagoram migraf
o fanéanimprudentius quicquams
1 aut dicipotuerit, dubitat Worce;Prxfül. Sed dicam breuiter,quæahac dere fedeat fententia. Nunci poffum vt credam, Pythagoram
talus perfuadere voluifle, quod eid reuera contigerit. Sed cum
juodamdeclarare vellet, quo pa:
chofis
ifta
Hi
sdefeipfis finxerunt, Atque
Pagina 32
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)RESTE |
cum reputauerit, at, |
Pr
em.
rerune ach
Cuiusrei
E
Bruis hera:
te’Bere ane
;
„ referant, fed Hr en p
dem modoferiem iftins)
pe
ant nomina,
ee
ef,
….
‚Idquod,nifal
st
hade
5
(Fart u
piorzeatj Google nn
Pagina 33
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)RR
ONTRA EPISCOPVM WORCESTRIENSEM, 229
Sed quid hacadPythagoram? Deinde
1e arbitror virum iftum fapientiffimum.s :
vegyptiis aliisque gentibus,apud quas fa-
|
itiæ ftudia olim floruerunt, multa acce> arcana, & profundiusin natura recelvenetrafle, quam hodie quisquam pene-'
epoteft Ergo& permagiam naturalem’:
ere quzdam potuit, quz præftare hodie,
iopoteft. Ea autemeft hominumindotfiab aliis præftari vidéant, quz fuas viuperant,ftatim concludant, hzc aut fita:
aut vim quandam préter aut fupernatum concurrere. Quod iudicium quam,
‘um, quamque temerarium fit, non ne-,
:eft vt pluribus edifferam. Quibus omis &hoc addo,cautelegendoseffe veteres,
‘cumfpecte,ne eorum fententiam minus
e percipientes fraudem faciamus Pytha, Exemplohoc fit. Exagitat Worcenfis Preful Pythagoram, quod concencorporum coeleftium {uauiffimum au-sfe percipere dixerit. Jam notum quieft, quod Pythagoras de totius mundi’
‚orumque celeftium harmonia multa
afecerit, aft quod füis perfuaferit, fe auscorporum celeftium concentum perre,id an unquam afferuerit Pythagoras,
edubito. Nec fuccurrit ex veteribus qui
modi quid de Pythagora memoriz proP 3
Pagina 34
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)jonas (
arts
Pagina 35
Bekijk in PDF(opent in een nieuw venster)CONRAINRESCORINE WORCESTARENER.BL
Fonte Tertio denique petulanti eo '
sum; quk.fapientifimis viris pro lubitu in- .
fütrant„ hoc: ip frenum aliquod iniiciaj baard
u
De | OBSÉRVATIO x.
PARABOLANI AN MEDICI,
AN MEDICORVM MINISERIE - .
re
4,
' SVMMARIA.
E ta iuris ex 117.8 18.C. de Epife. &Cle-
Bis $.LIL. Intentio nofra. Ÿ ML. Auto„res infpehs aut infpiciendi$. IV. Vocis confti} ah Sichrara quorundam emendafiones SN.
“WP artitio dicendorum, - Quid fint Parabolani,
aghatentiadue SVL Occafio diffentiendi S.VIL ©
phiccafio tot eiymologiarum, SMX, Sententia
arabolawas elle Medigos , & dutores |
NIX. 4 Medici ‘bon iuxta ac mali
Betr? §, X. XL.In Sequioreni fenfum
,
Petrarch’, XI. Alter Panpr-
“In meltöremfenfum locus Vile ~
x x, XVI. “Erymólogie va2
ola,$:KVN. que inter.
>
a retenfentur§. XIX.
valle bömonymia, denvtantis
mdinemSAX ‚Dieedochicevere
is XXI, Parola,Parole; Phlabra,
repart
+ XRIR,Eee